Bỏ qua đến nội dung chính
Đăng nhậpĐăng ký miễn phíĐăng ký
Hóa học

Bảng tuần hoàn hóa học đầy đủ 118 nguyên tố: tên IUPAC mới, tên cũ, nguyên tử khối

19 phút đọc79 lượt xem

Điểm chính

  • Bảng tuần hoàn hóa học (còn gọi là bảng nguyên tố hóa học) hiện có 118 nguyên tố, xếp theo chiều tăng dần của số hiệu nguyên tử Z.
  • Gồm 7 chu kì (hàng ngang) và 18 cột, SGK Việt Nam gọi là 8 nhóm A và 8 nhóm B.
  • SGK theo chương trình GDPT 2018 gọi tên nguyên tố theo IUPAC: sodium (natri), potassium (kali), sulfur (lưu huỳnh), iron (sắt)...
  • Bảng tra cứu bên dưới có đủ 118 nguyên tố: số hiệu, kí hiệu, tên IUPAC, tên cũ, nguyên tử khối, chu kì, nhóm; số liệu đã đối chiếu bằng Python với hai thư viện dữ liệu độc lập.

Bảng tuần hoàn hóa học là công cụ tra cứu dùng nhiều nhất trong môn Hoá, từ KHTN 7 cho tới đề thi tốt nghiệp THPT. Bài viết này gom lại những gì học sinh cần trong một trang: hình dạng bảng 18 cột, bảng tra 118 nguyên tố với tên gọi mới theo SGK và tên cũ đi kèm, nguyên tử khối chuẩn, cách đọc một ô nguyên tố, cách tìm vị trí nguyên tố từ cấu hình electron, và bài tập có đáp án.

Thuộc chương trình nào? Theo GDPT 2018, học sinh làm quen sơ lược với bảng tuần hoàn ở KHTN 7 (20 nguyên tố đầu), rồi học đầy đủ ở Hoá học 10 (chương Bảng tuần hoàn các nguyên tố hoá học và định luật tuần hoàn). Từ lớp 11 trở đi, bảng tuần hoàn được dùng như bảng tra cứu thường trực.

Bảng tuần hoàn hóa học là gì?

Bảng tuần hoàn các nguyên tố hoá học là bảng xếp tất cả các nguyên tố đã biết theo ba nguyên tắc:

  1. Các nguyên tố được xếp theo chiều tăng dần của điện tích hạt nhân (tức số hiệu nguyên tử Z, bằng số proton).
  2. Các nguyên tố có cùng số lớp electron trong nguyên tử được xếp thành một hàng, gọi là chu kì.
  3. Các nguyên tố có cùng số electron hoá trị (tính chất hoá học tương tự) được xếp thành một cột, gọi là nhóm.

Phiên bản đầu tiên do nhà hoá học người Nga Dmitri Mendeleev công bố năm 1869, khi đó xếp theo khối lượng nguyên tử và chừa ô trống cho những nguyên tố chưa tìm ra. Bảng hiện đại xếp theo số hiệu Z. Năm 2016, IUPAC đặt tên chính thức cho 4 nguyên tố cuối (nihonium, moscovium, tennessine, oganesson), hoàn tất chu kì 7 với tổng cộng 118 nguyên tố.

Hình dạng bảng tuần hoàn hóa học 18 cột

Bảng dưới đây là dạng rút gọn: mỗi ô ghi số hiệu Z và kí hiệu. Họ lanthan (Z = 57 đến 71) và họ actini (Z = 89 đến 103) được tách xuống hai hàng riêng để bảng không quá rộng, ô tương ứng trong bảng chính ghi "La-Lu" và "Ac-Lr".

Chu kìIAIIAIIIBIVBVBVIBVIIBVIIIBVIIIBVIIIBIBIIBIIIAIVAVAVIAVIIAVIIIA
11
H
2
He
23
Li
4
Be
5
B
6
C
7
N
8
O
9
F
10
Ne
311
Na
12
Mg
13
Al
14
Si
15
P
16
S
17
Cl
18
Ar
419
K
20
Ca
21
Sc
22
Ti
23
V
24
Cr
25
Mn
26
Fe
27
Co
28
Ni
29
Cu
30
Zn
31
Ga
32
Ge
33
As
34
Se
35
Br
36
Kr
537
Rb
38
Sr
39
Y
40
Zr
41
Nb
42
Mo
43
Tc
44
Ru
45
Rh
46
Pd
47
Ag
48
Cd
49
In
50
Sn
51
Sb
52
Te
53
I
54
Xe
655
Cs
56
Ba
57-71
La-Lu
72
Hf
73
Ta
74
W
75
Re
76
Os
77
Ir
78
Pt
79
Au
80
Hg
81
Tl
82
Pb
83
Bi
84
Po
85
At
86
Rn
787
Fr
88
Ra
89-103
Ac-Lr
104
Rf
105
Db
106
Sg
107
Bh
108
Hs
109
Mt
110
Ds
111
Rg
112
Cn
113
Nh
114
Fl
115
Mc
116
Lv
117
Ts
118
Og
Họ lanthan57
La
58
Ce
59
Pr
60
Nd
61
Pm
62
Sm
63
Eu
64
Gd
65
Tb
66
Dy
67
Ho
68
Er
69
Tm
70
Yb
71
Lu
Họ actini89
Ac
90
Th
91
Pa
92
U
93
Np
94
Pu
95
Am
96
Cm
97
Bk
98
Cf
99
Es
100
Fm
101
Md
102
No
103
Lr

Cách nhận nhanh các vùng: cột IA, IIA (bên trái) là kim loại kiềm, kiềm thổ (trừ H); các cột nhóm B ở giữa là kim loại chuyển tiếp; góc trên bên phải là phi kim; cột VIIIA ngoài cùng bên phải là khí hiếm.

Cách đọc một ô nguyên tố trong bảng tuần hoàn hóa học

Trong SGK, mỗi ô nguyên tố thường ghi các thông tin sau (lấy ô chlorine làm ví dụ):

Thông tin trong ôVí dụ với chlorineÝ nghĩa
Số hiệu nguyên tử Z17Số proton = số electron (nguyên tử trung hoà) = số thứ tự ô
Kí hiệu hoá họcClViết hoa chữ đầu, chữ thứ hai (nếu có) viết thường
Tên nguyên tốChlorine (tên cũ: clo)SGK mới dùng tên IUPAC
Nguyên tử khối trung bình35,45Khối lượng trung bình theo tỉ lệ các đồng vị trong tự nhiên, đơn vị amu
Độ âm điện3,16Theo thang Pauling, cho biết khả năng hút electron khi liên kết
Cấu hình electron[Ne]3s²3p⁵Cho biết chu kì 3 và nhóm VIIA

Bảng nguyên tố hóa học đầy đủ 118 nguyên tố

Bảng tra cứu dưới đây liệt kê đủ 118 nguyên tố theo thứ tự Z. Cột "Tên IUPAC (SGK mới)" là tên dùng trong SGK theo chương trình GDPT 2018; cột "Tên cũ" là tên phiên âm tiếng Việt trong sách giáo khoa và tài liệu trước đây. Nguyên tử khối là giá trị chuẩn rút gọn của IUPAC (CIAAW); với nguyên tố phóng xạ không có giá trị chuẩn, bảng ghi số khối của đồng vị bền nhất trong ngoặc vuông.

ZKí hiệuTên IUPAC (SGK mới)Tên cũNguyên tử khốiChu kìNhóm
1HHydrogenHiđro1,0081IA
2HeHeliumHeli4,0031VIIIA
3LiLithiumLiti6,942IA
4BeBerylliumBeri9,0122IIA
5BBoronBo10,812IIIA
6CCarbonCacbon12,0112IVA
7NNitrogenNitơ14,0072VA
8OOxygenOxi15,9992VIA
9FFluorineFlo18,9982VIIA
10NeNeonNeon20,182VIIIA
11NaSodiumNatri22,993IA
12MgMagnesiumMagie24,3053IIA
13AlAluminiumNhôm26,9823IIIA
14SiSiliconSilic28,0853IVA
15PPhosphorusPhotpho30,9743VA
16SSulfurLưu huỳnh32,063VIA
17ClChlorineClo35,453VIIA
18ArArgonAgon39,9483VIIIA
19KPotassiumKali39,0984IA
20CaCalciumCanxi40,0784IIA
21ScScandiumScanđi44,9564IIIB
22TiTitaniumTitan47,8674IVB
23VVanadiumVanađi50,9414VB
24CrChromiumCrom51,9964VIB
25MnManganeseMangan54,9384VIIB
26FeIronSắt55,8454VIIIB
27CoCobaltCoban58,9334VIIIB
28NiNickelNiken58,6934VIIIB
29CuCopperĐồng63,5464IB
30ZnZincKẽm65,384IIB
31GaGalliumGali69,7234IIIA
32GeGermaniumGemani72,634IVA
33AsArsenicAsen74,9224VA
34SeSeleniumSelen78,9714VIA
35BrBromineBrom79,9044VIIA
36KrKryptonKripton83,7984VIIIA
37RbRubidiumRubiđi85,4685IA
38SrStrontiumStronti87,625IIA
39YYttriumYtri88,9065IIIB
40ZrZirconiumZiriconi91,2245IVB
41NbNiobiumNiobi92,9065VB
42MoMolybdenumMolipđen95,955VIB
43TcTechnetiumTecneti[98]5VIIB
44RuRutheniumRuteni101,075VIIIB
45RhRhodiumRođi102,9065VIIIB
46PdPalladiumPalađi106,425VIIIB
47AgSilverBạc107,8685IB
48CdCadmiumCađimi112,4145IIB
49InIndiumInđi114,8185IIIA
50SnTinThiếc118,715IVA
51SbAntimonyAntimon121,765VA
52TeTelluriumTelu127,65VIA
53IIodineIot126,9045VIIA
54XeXenonXenon131,2935VIIIA
55CsCaesiumXesi132,9056IA
56BaBariumBari137,3276IIA
57LaLanthanumLantan138,9056IIIB (họ lanthan)
58CeCeriumXeri140,1166IIIB (họ lanthan)
59PrPraseodymiumPraseođim*140,9086IIIB (họ lanthan)
60NdNeodymiumNeođim144,2426IIIB (họ lanthan)
61PmPromethiumPrometi[145]6IIIB (họ lanthan)
62SmSamariumSamari150,366IIIB (họ lanthan)
63EuEuropiumEuropi151,9646IIIB (họ lanthan)
64GdGadoliniumGađolini157,256IIIB (họ lanthan)
65TbTerbiumTecbi158,9256IIIB (họ lanthan)
66DyDysprosiumĐysprosi162,56IIIB (họ lanthan)
67HoHolmiumHonmi*164,936IIIB (họ lanthan)
68ErErbiumEcbi167,2596IIIB (họ lanthan)
69TmThuliumTuli*168,9346IIIB (họ lanthan)
70YbYtterbiumYtecbi*173,0456IIIB (họ lanthan)
71LuLutetiumLutexi*174,9676IIIB (họ lanthan)
72HfHafniumHafini178,496IVB
73TaTantalumTantan180,9486VB
74WTungstenVonfram183,846VIB
75ReRheniumReni186,2076VIIB
76OsOsmiumOsimi190,236VIIIB
77IrIridiumIriđi192,2176VIIIB
78PtPlatinumPlatin195,0846VIIIB
79AuGoldVàng196,9676IB
80HgMercuryThủy ngân200,5926IIB
81TlThalliumTali204,386IIIA
82PbLeadChì207,26IVA
83BiBismuthBitmut208,986VA
84PoPoloniumPoloni[209]6VIA
85AtAstatineAtatin[210]6VIIA
86RnRadonRađon[222]6VIIIA
87FrFranciumFranxi[223]7IA
88RaRadiumRađi[226]7IIA
89AcActiniumActini[227]7IIIB (họ actini)
90ThThoriumThori232,0387IIIB (họ actini)
91PaProtactiniumProtactini*231,0367IIIB (họ actini)
92UUraniumUrani238,0297IIIB (họ actini)
93NpNeptuniumNeptuni[237]7IIIB (họ actini)
94PuPlutoniumPlutoni[244]7IIIB (họ actini)
95AmAmericiumAmerixi[243]7IIIB (họ actini)
96CmCuriumCuri[247]7IIIB (họ actini)
97BkBerkeliumBeckeli*[247]7IIIB (họ actini)
98CfCaliforniumCaliforni[251]7IIIB (họ actini)
99EsEinsteiniumEnsteni*[252]7IIIB (họ actini)
100FmFermiumFecmi[257]7IIIB (họ actini)
101MdMendeleviumMenđelevi[258]7IIIB (họ actini)
102NoNobeliumNobeli[259]7IIIB (họ actini)
103LrLawrenciumLorenxi*[262]7IIIB (họ actini)
104RfRutherfordiumRutherfođi*[267]7IVB
105DbDubniumĐubni*[268]7VB
106SgSeaborgiumSeaborgi*[269]7VIB
107BhBohriumBohri*[270]7VIIB
108HsHassiumHassi*[269]7VIIIB
109MtMeitneriumMeitneri*[278]7VIIIB
110DsDarmstadtiumĐamstađti*[281]7VIIIB
111RgRoentgeniumRoentgeni*[282]7IB
112CnCoperniciumCopernixi*[285]7IIB
113NhNihoniumNihoni*[286]7IIIA
114FlFleroviumFlerovi*[289]7IVA
115McMoscoviumMoscovi*[290]7VA
116LvLivermoriumLivermori*[293]7VIA
117TsTennessineTennessin*[294]7VIIA
118OgOganessonOganesson*[294]7VIIIA

Ghi chú về tên gọi: tên có dấu * là tên phiên âm ít gặp hoặc chưa thống nhất giữa các tài liệu tiếng Việt cũ (chủ yếu là nguyên tố đất hiếm, họ actini và các nguyên tố siêu nặng Z ≥ 104). Khi làm bài theo SGK mới, luôn dùng tên IUPAC ở cột thứ ba. Với các nguyên tố quen thuộc như sắt, đồng, vàng, bạc, chì, kẽm, nhôm, thuỷ ngân, lưu huỳnh, SGK mới vẫn thường ghi kèm tên tiếng Việt trong ngoặc để học sinh dễ đối chiếu; nên nhớ cả hai tên.

Ghi chú về nguyên tử khối: số liệu được kiểm bằng Python, đối chiếu giữa hai thư viện dữ liệu hoá học độc lập (mendeleev và periodictable); 84/84 nguyên tố có giá trị chuẩn khớp nhau đến 0,01. Với các nguyên tố siêu nặng, số khối đồng vị bền nhất thay đổi theo từng lần phát hiện đồng vị mới, nên các nguồn có thể lệch nhau 1 đến vài đơn vị; đây là điều bình thường, không phải lỗi.

Nguyên tử khối làm tròn thường dùng khi giải bài tập

Đề thi và SGK thường cho sẵn nguyên tử khối làm tròn. Bảng dưới đây là các giá trị gặp nhiều nhất, nên thuộc lòng để tính nhanh:

Nguyên tốKí hiệuNguyên tử khối làm trònNguyên tốKí hiệuNguyên tử khối làm tròn
HydrogenH1Potassium (kali)K39
CarbonC12Calcium (canxi)Ca40
Nitrogen (nitơ)N14Chromium (crom)Cr52
Oxygen (oxi)O16Manganese (mangan)Mn55
Fluorine (flo)F19Iron (sắt)Fe56
Sodium (natri)Na23Copper (đồng)Cu64
Magnesium (magie)Mg24Zinc (kẽm)Zn65
Aluminium (nhôm)Al27Bromine (brom)Br80
Silicon (silic)Si28Silver (bạc)Ag108
Phosphorus (photpho)P31Iodine (iot)I127
Sulfur (lưu huỳnh)S32Barium (bari)Ba137
Chlorine (clo)Cl35,5Lead (chì)Pb207

Lưu ý Cl lấy 35,5 chứ không làm tròn thành 35 hay 36, vì chlorine tự nhiên là hỗn hợp hai đồng vị ³⁵Cl (khoảng 75,8%) và ³⁷Cl (khoảng 24,2%). Tương tự, Cu làm tròn là 64 dù giá trị chuẩn là 63,546.

Chu kì và nhóm trong bảng tuần hoàn hóa học

7 chu kì

Chu kìSố nguyên tốTừ Z đến ZLoại chu kì
121 (H) đến 2 (He)Chu kì nhỏ
283 (Li) đến 10 (Ne)Chu kì nhỏ
3811 (Na) đến 18 (Ar)Chu kì nhỏ
41819 (K) đến 36 (Kr)Chu kì lớn
51837 (Rb) đến 54 (Xe)Chu kì lớn
63255 (Cs) đến 86 (Rn)Chu kì lớn
73287 (Fr) đến 118 (Og)Chu kì lớn

Cộng lại: 2 + 8 + 8 + 18 + 18 + 32 + 32 = 118 nguyên tố. Mỗi chu kì (trừ chu kì 1) bắt đầu bằng một kim loại kiềm và kết thúc bằng một khí hiếm.

Nhóm A và nhóm B

  • Nhóm A (IA đến VIIIA) gồm nguyên tố s và p. Số thứ tự nhóm A = số electron lớp ngoài cùng. Ví dụ: nhóm IA là kim loại kiềm, VIIA là halogen, VIIIA là khí hiếm.
  • Nhóm B (IB đến VIIIB) gồm nguyên tố d và f, đều là kim loại. Nhóm VIIIB chiếm 3 cột (Fe, Co, Ni ở chu kì 4).
  • Theo cách đánh số IUPAC 1 đến 18: nhóm IA là cột 1, IIA là cột 2, IIIB đến VIIB là cột 3 đến 7, VIIIB là cột 8 đến 10, IB và IIB là cột 11, 12, IIIA đến VIIIA là cột 13 đến 18.

Xu hướng biến đổi tính chất

  • Trong một chu kì, theo chiều Z tăng: bán kính nguyên tử giảm, độ âm điện tăng, tính kim loại giảm, tính phi kim tăng.
  • Trong một nhóm A, từ trên xuống: bán kính nguyên tử tăng, độ âm điện giảm, tính kim loại tăng, tính phi kim giảm.
  • Vì vậy fluorine (góc trên bên phải, trừ khí hiếm) có độ âm điện lớn nhất (3,98), còn caesium và francium (góc dưới bên trái) có tính kim loại mạnh nhất.

Cách xác định vị trí nguyên tố trong bảng tuần hoàn

Với nguyên tố nhóm A, chỉ cần viết cấu hình electron:

  1. Viết cấu hình electron theo thứ tự mức năng lượng 1s 2s 2p 3s 3p 4s 3d 4p...
  2. Số thứ tự ô = Z.
  3. Số thứ tự chu kì = số lớp electron (số lượng tử chính lớn nhất).
  4. Số thứ tự nhóm A = số electron lớp ngoài cùng (với nguyên tố s, p).

Ví dụ 1: Xác định vị trí của nguyên tố Z = 16

  1. Cấu hình electron: 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁴.
  2. Có 3 lớp electron nên thuộc chu kì 3.
  3. Lớp ngoài cùng có 2 + 4 = 6 electron, là nguyên tố p nên thuộc nhóm VIA.
  4. Tra bảng: Z = 16 là sulfur (lưu huỳnh), kí hiệu S, nguyên tử khối 32,06.

Ví dụ 2: Xác định vị trí của nguyên tố Z = 20

  1. Cấu hình electron: 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁶ 4s².
  2. Có 4 lớp electron nên thuộc chu kì 4; lớp ngoài cùng có 2 electron, nguyên tố s nên thuộc nhóm IIA.
  3. Tra bảng: Z = 20 là calcium (canxi), kí hiệu Ca, một kim loại kiềm thổ.

Ví dụ 3: Tính nguyên tử khối trung bình của chlorine

Đề: Chlorine tự nhiên gồm ³⁵Cl chiếm 75,77% và ³⁷Cl chiếm 24,23% số nguyên tử. Tính nguyên tử khối trung bình.

  1. Công thức: A trung bình = (A₁.x₁ + A₂.x₂)/100.
  2. A = (35 × 75,77 + 37 × 24,23)/100 = (2651,95 + 896,51)/100 = 35,48.
  3. Kết quả gần với giá trị 35,45 trong bảng (sai khác nhỏ vì đề dùng số khối nguyên thay cho khối lượng đồng vị chính xác). Khi làm bài, lấy Cl = 35,5.

Ví dụ 4: Tìm nguyên tố từ công thức oxide cao nhất

Đề: Nguyên tố R thuộc nhóm A, oxide cao nhất có công thức RO₂, trong đó oxygen chiếm 53,33% khối lượng. Tìm R.

  1. %O = 32/(R + 32) = 0,5333.
  2. Suy ra R + 32 = 32/0,5333 ≈ 60, nên R ≈ 28.
  3. Tra bảng: nguyên tử khối 28 là silicon (Si), thuộc nhóm IVA, đúng với oxide cao nhất RO₂ (SiO₂).

Mẹo học thuộc bảng tuần hoàn hóa học

  • Học 20 nguyên tố đầu theo câu nhớ: chia 4 nhóm 5 nguyên tố, ví dụ H He Li Be B, C N O F Ne, Na Mg Al Si P, S Cl Ar K Ca, đọc to nhiều lần theo đúng thứ tự Z.
  • Học theo cột nhóm A: nhóm IA (H, Li, Na, K, Rb, Cs, Fr), nhóm VIIA (F, Cl, Br, I, At), nhóm VIIIA (He, Ne, Ar, Kr, Xe, Rn). Các nguyên tố cùng cột có tính chất giống nhau nên dễ nhớ theo "gia đình".
  • Học song song tên mới và tên cũ cho khoảng 30 nguyên tố hay gặp: sodium/natri, potassium/kali, calcium/canxi, iron/sắt, copper/đồng, silver/bạc, sulfur/lưu huỳnh...
  • Không cần học thuộc nguyên tử khối chính xác: đề thi luôn cho sẵn; chỉ cần nhớ các giá trị làm tròn hay dùng ở bảng phía trên để tính nhẩm nhanh.

Lỗi hay gặp khi dùng bảng tuần hoàn hóa học

  • Nhầm số hiệu Z với nguyên tử khối. Z là số nguyên (số proton); nguyên tử khối là số thập phân (khối lượng trung bình). Ví dụ Na có Z = 11 nhưng nguyên tử khối 22,99.
  • Viết sai kí hiệu. Co (cobalt) khác CO (carbon monoxide); chữ thứ hai trong kí hiệu luôn viết thường.
  • Tính nhóm của nguyên tố d theo số electron lớp ngoài cùng. Cách "số electron lớp ngoài = số thứ tự nhóm" chỉ đúng với nhóm A. Nguyên tố nhóm B phải tính cả electron phân lớp d sát ngoài.
  • Dùng tên cũ khi làm bài theo SGK mới mà giáo viên yêu cầu tên IUPAC. Nên viết tên IUPAC, có thể ghi tên cũ trong ngoặc.

Bài tập tự luyện bảng tuần hoàn (có đáp án)

  1. Nguyên tố có Z = 12 thuộc chu kì nào, nhóm nào? Đó là nguyên tố gì?
  2. Nguyên tố X ở chu kì 3, nhóm VIIA. Tìm Z và tên của X.
  3. Sắp xếp các nguyên tố Na, Mg, Al, Si theo chiều tính kim loại giảm dần.
  4. Nguyên tố nào có kí hiệu K và W? Viết tên IUPAC và tên cũ.
  5. Tính tổng số nguyên tố của chu kì 4 và chu kì 5.

Đáp án:

  1. Cấu hình 1s² 2s² 2p⁶ 3s², chu kì 3, nhóm IIA; đó là magnesium (magie), Mg.
  2. Chu kì 3 có Z từ 11 đến 18; nhóm VIIA là ô thứ 7 của chu kì, nên Z = 17, chlorine (clo), Cl.
  3. Cùng chu kì 3, Z tăng thì tính kim loại giảm: Na > Mg > Al > Si.
  4. K là potassium (kali), Z = 19; W là tungsten (vonfram), Z = 74.
  5. Mỗi chu kì có 18 nguyên tố, tổng là 36.

Câu hỏi thường gặp về bảng tuần hoàn hóa học

Bảng tuần hoàn hóa học có bao nhiêu nguyên tố?

Hiện có 118 nguyên tố đã được IUPAC công nhận và đặt tên chính thức, từ hydrogen (Z = 1) đến oganesson (Z = 118). Bốn nguyên tố cuối được đặt tên năm 2016.

Bảng nguyên tố hóa học và bảng tuần hoàn hóa học có khác nhau không?

Hai tên gọi chỉ cùng một bảng. Tên đầy đủ là bảng tuần hoàn các nguyên tố hoá học; người học hay gọi tắt là bảng tuần hoàn hoặc bảng nguyên tố hoá học.

Vì sao SGK mới gọi natri là sodium, kali là potassium?

Chương trình GDPT 2018 thống nhất gọi tên nguyên tố và hợp chất theo danh pháp IUPAC để học sinh đọc được tài liệu quốc tế. Kí hiệu hoá học không đổi: sodium vẫn là Na, potassium vẫn là K.

Nguyên tử khối trong ngoặc vuông nghĩa là gì?

Đó là số khối của đồng vị bền nhất đã biết của một nguyên tố phóng xạ không có thành phần đồng vị tự nhiên ổn định, ví dụ Tc [98], Rn [222]. Giá trị này có thể khác chút ít giữa các nguồn.

Làm sao xác định vị trí nguyên tố trong bảng tuần hoàn?

Viết cấu hình electron: số lớp electron cho biết chu kì; số electron lớp ngoài cùng (với nguyên tố s, p) cho biết số thứ tự nhóm A.

Kết luận

Bảng tuần hoàn hoá học có 118 nguyên tố xếp theo Z tăng dần, chia thành 7 chu kì và 18 cột (8 nhóm A, 8 nhóm B). Khi học theo SGK mới, hãy dùng tên IUPAC và nhớ kèm tên cũ để đọc được tài liệu cũ; khi giải bài tập, dùng nguyên tử khối làm tròn. Để hiểu sâu hơn vì sao các nguyên tố được xếp như vậy, đọc tiếp cấu tạo bảng tuần hoàn và định luật tuần hoàn trong chương trình Hoá 10.

Chia sẻ bài viết
FacebookX

Học tiếp, thi thử, lên Pro